Avusturya - Avrupa’da çalışmak

⇑Neden bu ülkede çalışmalı?

Avusturya, Avrupa’nın ortasında 9,2 milyon nüfuslu bir ülke ve istihdam oranı AB ortalamasının üzerinde: 20–64 yaş arasındakilerin %77,6’sı çalışıyor (AB: %76,1).

Ekonomi 2023’ten beri zayıf ve işsizlik arttı: 2022’de %4,8 iken 2025’te %5,7 oldu. Bu oran yine de %6,0 olan AB ortalamasının altında. Genç işsizliği de AB geneline göre düşük: 15–24 yaş arasında %11,5, AB’de ise %15,2.

AB/AEA ya da İsviçre vatandaşıysan çalışma iznine ihtiyacın yok – Avusturyalılarla aynı koşullarda taşınabilir, iş arayabilir ve çalışmaya başlayabilirsin. Çoğu iş için asıl gereken şey Almanca: ilanda aksi yazmıyorsa başvurular genellikle Almanca yapılır.

⇑İş nerede?

İşverenlerin nerede eleman bulmakta zorlandığını gösteren en net resmî işaret, eleman açığı olan meslekler listesi. Hükümet 2026 için ülke genelinde 64 eleman açığı olan meslek belirledi (Nitelikli İşgücü Yönetmeliği 2026, BGBl. II No. 316/2025). Bunlar, AMS’de kayıtlı her açık pozisyon için 1,5’ten az iş arayanın olduğu meslekler. Listede şunlar var:

• sağlık ve bakım – diplomalı hemşireler, hemşire yardımcıları, doktorlar, tıbbi-teknik uzmanlar,
• mühendislik ve BT – makine, elektrik ve telekomünikasyon mühendisliği, veri işleme (BT) ve teknik fizik alanında üniversite mezunu mühendisler; proje, satış, servis ve plastik teknisyenleri,
• zanaat ve inşaat – elektrikçiler, tesisatçılar, çatı ustaları, marangozlar, doğramacılar, kaynakçılar, metal işçileri, oto tamircileri, boyacılar,
• eğitim – okul öncesi öğretmenleri,
• demiryolu ve turizm – makinistler, sevk görevlileri, restoran aşçıları.

Buna ek olarak her eyaletin (Viyana hariç) kendi bölgesel listesi var. Turizm de kış ve yaz sezonları için otellerde, restoranlarda ve kayak merkezlerinde çok sayıda mevsimlik işçi alıyor.

Mezunlar için en iyi şanslar teknik alanlarda, BT’de ve sağlıkta. Bazı işverenler İngilizce ilan veriyor ve İngilizce başvuru kabul ediyor – ama çoğu iş için ve günlük hayatta Almanca büyük fark yaratır.

⇑Nasıl iş bulunur?

Avusturya’daki açık pozisyonların çoğu kamu istihdam kurumu AMS (Arbeitsmarktservice) üzerinden, şirket sitelerinde, gazetelerde ve çevrim içi iş ilanı sitelerinde yayımlanır. Buradan başla:

• alle jobs – AMS’nin iş arama motoru: AMS ilanlarının yanında şirket sitelerinden ve kamu yönetiminden gelen teklifler, ayrıca Almanya’dan seçilmiş ilanlar,
• EURES – AB’nin iş portalı; ayrıca kendi ülkende ve Avusturya’da, iş için taşınmana yardım eden EURES danışmanları,
• yakınındaki yeni ilanlar için iş alarmı sunan alle jobs uygulaması (Android, iOS).

Birçok şirket yalnızca kendi formları üzerinden çevrim içi başvuru kabul ediyor. İlan vermemiş şirketlere açık başvuru yapmak yaygın ve denemeye değer. Kişisel çevre de önemli: arkadaşlarına ve tanıdıklarına sor.

Herhangi bir AB ülkesinde iş arama, CV ve mülakatlar hakkında adım adım tavsiyeler için Yurt dışında nasıl iş bulunur – 10 pratik rehber yazımıza göz at.

⇑CV, başvuru ve mülakat

Eksiksiz bir Avusturya başvurusunda genellikle şunlar olur:

• tam bu iş için yazılmış bir ön yazı – adı belli bir kişiye, doğru unvanla hitap eden (ör. “Sayın Dr. Müller”),
• bir CV – kısa ve net, ideal olarak bir A4 sayfa, en fazla iki; birçok şirket Europass CV kabul ediyor, hatta istiyor,
• diplomalarının, sertifikalarının ve referans mektuplarının kopyaları,
• bir başvuru fotoğrafı – zorunlu değil ama Avusturya’da hâlâ yaygın.

İlanda başka bir dil istenmiyorsa Almanca yaz. Başvurular neredeyse her zaman e-postayla ya da çevrim içi gönderilir; bazı işverenler kısa bir başvuru videosuna da sıcak bakar.

Mülakat: şirketi önceden araştır, zamanında git ve CV’ni, belgelerini ve önceki işlerine dair kanıtları yanına al. Mülakatlar yüz yüze, telefonla ya da çevrim içi olabilir. AMS’nin ipuçları ve örnekler sunan etkileşimli başvuru portalı var (Almanca).

Diplomalar: çoğu işte niteliklerini nasıl değerlendireceğine işveren karar verir. Düzenlenmiş meslekler (ör. hemşireler, doktorlar, öğretmenler) için resmî tanınma gerekir – resmî başvuru noktası berufsanerkennung.at.

⇑Ücret ve çalışma koşulları

• Yasal asgari ücret yok. Asgari ücreti, her sektör için sendikalar ve işverenlerin pazarlıkla belirlediği toplu sözleşmeler (Kollektivverträge) belirler. İmzalamadan önce işine ait sözleşmeyi kontrol et – Çalışanlar Odası (Arbeiterkammer) bunu nasıl yapacağını anlatıyor ve bir brüt-net hesaplayıcısı da sunuyor.
• Yılda 14 maaş. İşin bir toplu sözleşme kapsamındaysa genellikle 12 aylık maaşa ek olarak bir tatil ikramiyesi ve bir Noel ikramiyesi alırsın. Yani yıllık bir teklifi karşılaştırırken 12’ye değil 14’e böl.
• Çalışma süresi: normalde günde 8, haftada 40 saat; birçok toplu sözleşme daha azını öngörür, ör. 38 saat. Üst sınır: günde 12 ve haftada 60 saat, 17 haftalık ortalamada 48 saat. 6 saatten sonra en az 30 dakika mola, iki iş günü arasında da en az 11 saat dinlenme hakkın var.
• Fazla mesai %50 zamlı ödenir (ya da çalışılan her saat için 1,5 saat izin verilir). Yarı zamanlı çalışanlar ek saatler için %25 zam alır.
• Yıllık izin: yılda en az 5 hafta (25 iş günü) ücretli izin – yarı zamanlı ve marjinal işlerde de.
• Sözleşme: sözleşme sözlü olabilir; ama yazılı sözleşme almazsan işveren işe başladığında sana temel koşulları içeren yazılı bir belge (Dienstzettel) vermek zorunda.

⇑Öğrenci işleri ve stajlar

AB/AEA ve İsviçre’den gelen öğrenciler Avusturya’da, tıpkı Avusturyalılar gibi, hiçbir izin olmadan çalışabilir.

• Marjinal iş (geringfügige Beschäftigung): ayda en fazla 551,10 € (2026) kazanıyorsan yalnızca kaza sigortası kapsamındasın ve sosyal güvenlik primi ödemezsin. Bu sınırın üzerinde tam sigortalı olursun (sağlık, emeklilik, işsizlik).
• Tatil ve sezonluk işler (Ferialjobs) normal istihdam sayılır: asgari ücret dahil toplu sözleşme geçerlidir ve işveren seni sosyal sigortaya kaydettirmek zorunda.
• Zorunlu staj (Pflichtpraktikum – bölümünün şart koştuğu staj): ekibin bir parçası olarak gerçekten çalışıyorsan bu istihdam sayılır; 13. ve 14. maaş dahil toplu sözleşmedeki ücreti alırsın.
• Gönüllü staj (Volontariat): orada talimatla çalışmak için değil, öğrenmek için bulunursun – genellikle ücret hakkın yoktur, yalnızca kaza sigortası.
• Mezuniyet sonrası trainee programları: birçok “trainee programı” aslında istihdamdır – bu durumda iş hukuku ve toplu sözleşme geçerlidir.

Öğrenci oturma izniyle kalan AB dışından öğrencilerin çalışma iznine (Beschäftigungsbewilligung) ihtiyacı var; bu izni işveren AMS’den ister. Haftada 20 saate kadar iş piyasası testi yapılmadan verilir.

Önce orada okumayı mı düşünüyorsun? Avusturya’da okumak – pratik bilgiler sayfasına göz at.

⇑İlk haftaların: kayıt, vergi ve sigorta

1. Adresini kaydettir (Meldezettel – adres kayıt formu): taşındıktan sonraki 3 gün içinde yerel kayıt ofisinde. Formu hem senin hem de ev sahibinin ya da sana konaklama sağlayan kişinin imzalaması gerekir.
2. Kayıt belgesi (Anmeldebescheinigung): AB/AEA vatandaşıysan ve 3 aydan uzun kalacaksan, gelişinden sonraki 4 ay içinde ikamet makamına başvur (Viyana’da: MA 35). Ücret: 44 €.
3. Sosyal sigorta: işverenin, sen işe başlamadan önce seni sosyal sigortaya kaydettirir. Doktor ve hastanelerde kullanacağın sağlık sigortası kartını, yani e-card’ı alırsın.
4. Vergi: gelir vergisi (Lohnsteuer) ve sosyal sigorta primleri işveren tarafından maaşından kesilir. 2026’da yıllık gelirinin ilk 13.539 € kısmı vergiden muaf; bunun üzerinde oran %20’den başlar. Yıl bitince çalışan vergi beyannamesini (Arbeitnehmerveranlagung) ver – birçok kişi para iadesi alır.
5. Banka hesabı: maaşlar normalde ay sonunda bir banka hesabına yatırılır.

AB’li bir çalışan olarak haklarınla ilgili sorun mu yaşıyorsun? Your Europe Advice ve SOLVIT ücretsiz yardım eder.

⇑AB dışından gelenler için

AB/AEA ya da İsviçre vatandaşı değilsen oturma ve çalışma iznine ihtiyacın var. Başlıca yollar:

• Avusturya üniversitelerinden mezun olanlar iş aramak ya da şirket kurmak için 12 aylık oturma izni alabilir. Diplomana uygun ve mezunlara olağan maaşı ödeyen bir iş teklifin varsa Red-White-Red Card (Kırmızı-Beyaz-Kırmızı Kart, Avusturya’nın oturma ve çalışma izni) için başvurabilirsin.
• AB Mavi Kart (EU Blue Card) – en az 3 yıllık programlardan mezun olan ve yılda en az 55.678 € brüt (2026, özel ödemeler dahil) maaşlı bir iş teklifi alanlar için. 24 aylığına verilir.
• Eleman açığı olan meslekler için Red-White-Red Card – ülke genelindeki (ya da bölgesel) 64 eleman açığı olan meslekten birinde çalışacak nitelikli işçiler için.

Tüm koşullar, puan sistemleri ve başvuru adımları devletin migration.gv.at portalında anlatılıyor.

⇑Kaynaklar ve faydalı bağlantılar

• Eurostat – 1 Ocak itibarıyla nüfus, yaşa göre işsizlik, istihdam oranı (2025 ve 2026 verileri),
• EURES – Yaşam ve çalışma koşulları: Avusturya,
• AMS – doğru başvuru yapmak, 2026 marjinal kazanç sınırı,
• Federal Maliye Bakanlığı – 2026 gelir vergisi oranları,
• oesterreich.gv.at – AB/AEA vatandaşları için kayıt belgesi, adres kaydı,
• RIS – Nitelikli İşgücü Yönetmeliği 2026 (eleman açığı olan meslekler),
• migration.gv.at – AB Mavi Kart, mezunlar,
• Austrian Business Agency – uluslararası öğrencilerin istihdamı,
• Your Europe – yurt dışında çalışmak.

Güncelleme: Ekim 2026.