Romanya

⇑Üniversiteler

Romanya’da 52 devlet ve 32 özel üniversite var (Study in Romania verileri, 2026). Üniversitelerin yanı sıra akademiler ve teknik yükseköğretim kurumları da bulunuyor. Eğitimin kalitesini ARACIS ajansı değerlendiriyor. 2024/25’te ülkede yaklaşık 490.000 kişi öğrenim görüyordu.

Yurt dışından gelen birçok aday tıp ve eczacılık üniversitelerini (Universitatea de Medicină și Farmacie, UMF) seçiyor; örneğin Cluj-Napoca, Iași, Bükreş veya Târgu Mureș’teki üniversiteleri. Bu üniversiteler tıp ve diş hekimliği programlarını İngilizce, bazıları Fransızca da sunuyor.

Romanya – üniversiteler

⇑Eğitim sistemi

Yükseköğretim üç aşamalıdır ve ECTS kredileri kullanılır:

• licență (Bachelor, lisans) – genellikle 3–4 yıl, 180–240 ECTS,
• master (yüksek lisans) – 1–2 yıl, 90–120 ECTS,
• doctorat (doktora, PhD) – genellikle 4 yıl,
• bütünleşik programlar (lisans ve yüksek lisansı birleştiren tek aşamalı programlar) – tıp, diş hekimliği ve veteriner hekimlik 6 yıl (360 ECTS), eczacılık 5 yıl (300 ECTS) sürer.

Akademik yıl ekimin ilk haftasında başlar ve 14’er haftalık iki dönemden oluşur. Diplomanla birlikte otomatik olarak Rumence ve İngilizce bir diploma eki (diploma supplement) alırsın.

Romanya – lisans programları
Romanya – bütünleşik programlar
Romanya – yüksek lisans programları
Romanya – doktora programları

⇑Başvuru ve kabul

Merkezî bir sistem yok: doğrudan kuruma başvurursun, genellikle kurumun çevrim içi sistemi üzerinden. AB vatandaşıysan Romanyalı öğrencilerle aynı şartlarda başvurur ve aynı ücretleri ödersin.

Başka belgelerin yanı sıra vatandaşlığını gösteren bir belge ve lise diploman (yüksek lisans için lisans diploman) gerekiyor. Diplomaları ulusal merkez CNRED tanır: AB ülkelerinden gelen belgeler otomatik olarak tanınır ve süreç 30 güne kadar sürer (ek kontroller gerekirse daha uzun).

AB dışından geliyorsan yine kuruma başvurursun; kurumun yaklaşık 15 gün içinde bir ön karar vermesi gerekir. Karar olumluysa Eğitim Bakanlığı bir kabul mektubu (Letter of Acceptance) düzenler; bu işlem 30 iş gününe kadar sürebilir. Öğrenci vizesi başvurusu için bu mektuba ihtiyacın olacak, bu yüzden olabildiğince erken başvur.

Son başvuru tarihlerini her kurum kendisi belirler. Örnek – İngilizce tıp programları, 2026/27 kabul dönemi:

• UMF Cluj-Napoca – iki başvuru dönemi: 25 Mart–20 Mayıs ve 21 Mayıs–16 Temmuz 2026; sonuçlar 3 Haziran’da ve 28 Temmuz’da,
• UMF Iași – başvurular 25 Mayıs 2026’ya kadar (süre uzatıldıktan sonra), mülakat kaydı 9 Haziran’a kadar.

⇑Giriş sınavları

Kabul kurallarını (admitere) her kurum ve fakülte kendisi belirler: bazen okul notların, bazen bir sınav belirleyici olur. Seçtiğin fakültenin web sitesindeki kabul yönetmeliğini kontrol et.

Cluj-Napoca ve Iași şehirlerindeki İngilizce tıp programlarında giriş sınavı yok: üniversiteler belgelerini ve lise notlarını değerlendirir; UMF Iași ayrıca mülakat yapar.

⇑Dil

Programlar çoğunlukla Rumence veriliyor, ama kurumlar İngilizce, Fransızca, Almanca ve Macarca programlar da sunuyor. Rumence okumak istiyorsan bir yıllık Rumence hazırlık kursuyla (an pregătitor, 60 ECTS) başlayabilirsin; bu kursu örneğin Bükreş Üniversitesinin Edebiyat Fakültesi veriyor.

Yabancı dilde verilen programlar için genellikle B2 seviyesinde bir sertifika gerekiyor. UMF Cluj-Napoca da, liseyi o dilde bitirmediysen, İngilizce ve Fransızca tıp programları için bunu istiyor. Bunun için örneğin IELTS veya TOEFL sonucunu kullanabilirsin.

⇑Oturum ve resmî işlemler

AB/AEA (Avrupa Ekonomik Alanı) vatandaşıysan vizeye ihtiyacın yok; ülkeye kimlik kartı veya pasaportla girersin. Romanya’da 3 aydan uzun kalacaksan oturumunu Genel Göç Müfettişliğine (Inspectoratul General pentru Imigrări, IGI) kaydettirmen gerekir; bunu yaşadığın ildeki (județ) IGI ofisinde yaparsın.

Bir ila beş yıl geçerli bir kayıt belgesi (certificat de înregistrare) alırsın; belge genellikle aynı gün verilir. Başvurunla birlikte başka belgelerin yanı sıra kimlik kartını veya pasaportunu (aslı ve fotokopisi), kurumundan alacağın belgeleri, sağlık sigortanı ve geçimini sağlayabileceğini gösteren belgeyi sunarsın.

AB/AEA dışından gelen öğrenciler öğrenim amaçlı uzun süreli vizeye ihtiyaç duyar; bu vizeye vatandaşı olduğun ya da yaşadığın ülkedeki Romanya büyükelçiliğinde veya konsolosluğunda başvurursun. Başka belgelerin yanı sıra Eğitim Bakanlığının kabul mektubu, en az bir yıllık öğrenim ücretini ödediğini gösteren belge, adli sicil kaydı (sabıka kaydı), sağlık sigortası ve vizenin kapsadığı her ay için en az ülkedeki asgari ücret tutarında geçim imkânına sahip olduğunu gösteren belge gerekiyor. Vize 90 gün geçerlidir. Süresi dolmadan en geç 30 gün önce IGI’ye öğrenim amaçlı oturma izni için başvurursun; bu izin yenilenebilir. Tüm ayrıntılar IGI’nin web sitesinde.

Dikkat: IGI’nin sayfaları gereken tutarı farklı şekillerde tarif ediyor (brüt ya da net asgari ücret), Study in Romania ise en az 2.000 € diyor; vize başvurusu yapmadan önce güncel tutarı Romanya konsolosluğundan öğren.

Sağlık sigortası: başka bir AB ülkesinde sigortalıysan Avrupa Sağlık Sigortası Kartını (EHIC) yanına al. AB vatandaşları için gereken belgelerin tam listesi IGI’nin web sitesinde.

⇑Öğrenim ücretleri

Devlet kurumlarında, öğrenim masraflarının tamamını devletin karşıladığı devlet kontenjanları (locuri bugetate) ve ücretli kontenjanlar var. AB vatandaşları da Romanyalı öğrencilerle aynı şartlarda devlet kontenjanına girebilir; yeter ki sıralamada finansman sınırının üzerinde yer alsınlar. Giremezlerse ücret genellikle yılda 2.000 ile 10.000 € arasında.

İngilizce tıp programları ücretlidir. 2026/27 için örnekler:

• UMF “Iuliu Hațieganu” Cluj-Napoca – yılda 10.000 € (tıp, diş hekimliği, eczacılık). AB vatandaşları yerlerini onaylamak için ücretin yarısını, 5.000 €’yu öder; bu ödeme iade edilmez. Ayrıca 300 € başvuru değerlendirme ücreti var,
• UMF “Grigore T. Popa” Iași – yılda 9.000 € (tıp ve diş hekimliği); AB’den ve AB dışından gelen öğrenciler için aynı.

Study in Europe’a göre AB dışından gelen öğrenciler ortalama yılda 2.000–5.000 € ödüyor. Öğrenci vizesi için en az bir yıllık öğrenim ücretini ödediğini göstermen gerekiyor.

⇑Konaklama ve yaşam maliyeti

Study in Europe, Romanya’da bir öğrencinin aylık harcamalarını 600–900 € olarak tahmin ediyor. Ödemeleri ley (RON) ile yaparsın, ama Study in Romania fiyatları avro olarak veriyor:

• öğrenci yurdu – ayda 80 €’dan başlıyor,
• paylaşımlı bir evde oda – 250 €’nun altında, büyük bir şehirde tüm bir daire – 400–650 €,
• yemek (yemekhane, alışveriş, dışarıda yemek) – 150–400 €,
• doğal gaz ve elektrik – 80–150 €,
• telefon ve internet – 20–60 €,
• toplu taşıma – 20–60 €, eğlence – 100–200 €.

En ucuz seçenek öğrenci yurdu (cămin); kabul alır almaz öğrenci işleri ofisine yer olup olmadığını sor.

⇑Burslar

AB vatandaşıysan Romanyalı öğrencilerle aynı desteklere başvurabilirsin:

• devlet bursları – ley olarak ödenir, örneğin akademik başarı için,
• üniversite bursları – birçok kurum başarılı öğrencilere ya da maddi sıkıntı yaşayan öğrencilere burs veriyor,
• Erasmus+ – kendi üniversitenle yapılan değişim kapsamında Romanya’da bir dönem ya da bir yıl.

AB dışından geliyorsan Romanya Hükûmeti Bursuna (Romanian Government Scholarship) başvurabilirsin: öğrenim ücretini, öğrenci yurdunda bir yeri ve aylık harçlığı kapsayan tam burs. Bu burs yalnızca AB dışından seçilen adaylara açık. Tüm programlar hakkında bilgi Study in Romania – burslar sayfasında.

⇑Okurken çalışmak

AB vatandaşları Romanya’da hiçbir izne gerek olmadan çalışabilir, öğrenim sırasında da. Oturumunu çalışan olarak kaydettiriyorsan IGI’ye yaptığın başvuruya iş sözleşmeni ve işvereninden alacağın belgeleri eklersin.

Öğrenim amaçlı oturma izni olan AB/AEA dışından gelen öğrenciler çalışma izni olmadan çalışabilir, ama yalnızca bireysel iş sözleşmesiyle yarı zamanlı olarak; IGI’ye göre günde en fazla 6 saat. Mezun olduktan sonra iş aramak için 9 aya kadar ülkede kalabilirler.

Dikkat: IGI günde 6 saatlik bir sınır veriyor, AB Göç Portalı (EU Immigration Portal) ise 4 saat diyor; işe başlamadan önce güncel sınırı IGI’den ya da okulundan öğren.

Geçici işlerde Rumence bilmek çok işe yarar. İş aramaya kurumunun kariyer ofisinden ve Avrupa iş portalı EURES’ten başla.

Romanya – neden orada çalışmalı? (İngilizce)
Yurt dışında nasıl iş bulunur? (İngilizce)

⇑Faydalı bağlantılar

• Study in Europe – Romanya (İngilizce) – Avrupa Komisyonu portalındaki resmî ülke profili,
• Study in Romania – uluslararası öğrencilere yönelik resmî portal: kurumlar, programlar, işlemler, yaşam maliyeti,
• Study in Romania – işlemler – AB vatandaşları ve AB dışından gelenler için kabul kuralları,
• CNRED – lise ve üniversite diplomalarının tanınması,
• Study in Romania – burslar – devlet bursları ve değişim programları,
• IGI – Genel Göç Müfettişliği: AB vatandaşlarının oturum kaydı,
• IGI – öğrenim – AB dışından gelen öğrenciler için uzun süreli vize ve oturma izni,
• ENIC-NARIC – Avrupa’da diplomaların tanınması,
• Eurodesk – Avrupa’da eğitim, staj ve gönüllülük hakkında ücretsiz bilgi.